ევროკომისიამ საქართველოს დიპლომატიური, სამსახურებრივი და ოფიციალური პასპორტების მფლობელებისთვის შენგენის ზონაში უვიზო მიმოსვლა შეაჩერა. გადაწყვეტილება მიღებულია უვიზო რეჟიმის შეჩერების ახალი, გაძლიერებული მექანიზმის ფარგლებში.
ევროკომისიის ინფორმაციით, შეზღუდვა 12 თვის ვადით ამოქმედდა. ამის შემდეგ დიპლომატიური და სამსახურებრივი პასპორტების მფლობელებს შენგენის ზონის ქვეყნებში ოფიციალური ვიზიტის დროს ვიზის აღება მოუწევთ.
კომისიაში აცხადებენ, რომ ეს არის პირველი შემთხვევა, როდესაც გამოყენებულია უვიზო მიმოსვლის შეჩერების ახალი მექანიზმი. ევროკომისიის განცხადებით, აღნიშნული გადაწყვეტილება მიღებულია იმის გამო, რომ საქართველოს ოფიციალური პირები „განზრახ და მუდმივად არღვევენ“ უვიზო რეჟიმთან დაკავშირებულ ვალდებულებებს და პრობლემები არსებობს დემოკრატიისა და ფუნდამენტური უფლებების დაცვის მიმართულებით.
კომისიის შეფასებით, 2024 წლის ოქტომბრიდან საქართველოს ხელისუფლების ქმედებებმა, მათ შორის მომიტინგეების, ოპოზიციონერი პოლიტიკოსებისა და დამოუკიდებელი მედიის წინააღმდეგ განხორციელებულმა მოქმედებებმა – ქვეყანაში არსებული ვითარება გააუარესა და რამდენიმე ფუნდამენტური უფლებისა და საერთაშორისო სამართლის სტანდარტის დარღვევა გამოიწვია.
ევროკომისია ასევე მიუთითებს, რომ საქართველო აღარ შეესაბამება ევროკავშირის სავიზო პოლიტიკას, რაც ვიზალიბერალიზაციის შენარჩუნების ერთ-ერთი აუცილებელი პირობაა. შეზღუდვა არ ეხება საქართველოს მოქალაქეების ჩვეულებრივ პასპორტებს – მათთვის ევროკავშირის ქვეყნებში უვიზო მიმოსვლა კვლავ ძალაში რჩება.
ევროკომისიის სპიკერის, მარკუს ლამერტის განცხადებით, გადაწყვეტილების შემდეგ დიპლომატიური პასპორტების მფლობელებისთვის ორმხრივი სავიზო შეღავათები აღარ იქნება შესაძლებელი. შესაბამისად, იმ ქვეყნებსაც, რომლებიც ამ შეზღუდვის წინააღმდეგ გამოვიდნენ – მათ შორის უნგრეთი და სლოვაკეთი – მოუწევთ აღნიშნული წესის შესრულება.
ევროკავშირის გადაწყვეტილება, რომელმაც ვიზალიბერალიზაციის შეჩერების პროცედურა გაამარტივა, ძალაში 2025 წლის დეკემბერში შევიდა. ახალი მექანიზმის გამოყენება შესაძლებელია იმ შემთხვევაში, თუ დაფიქსირდება ადამიანის უფლებების სერიოზული დარღვევები ან დემოკრატიული სტანდარტებიდან გადახრა.
