სახელმწიფო აუდიტის სამსახურმა შეაფასა საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტროს, დაცული ტერიტორიების სააგენტოსა და ველური ბუნების ეროვნული სააგენტოს მიერ 2020–2024 წლებში საქართველოს „წითელი ნუსხით“ დაცული სახეობების შენარჩუნებისა და აღდგენის მიმართულებით განხორციელებული საქმიანობა.
აუდიტის ანგარიშის მიხედვით, საქართველოს ბიომრავალფეროვნება საერთაშორისო დონეზე აღიარებულია როგორც უნიკალური და მრავალფეროვანი, ხოლო ქვეყანა კავკასიის ბიომრავალფეროვნების „ცხელ წერტილში“ მდებარეობს. მიუხედავად ამისა, გამოვლინდა რიგი სისტემური გამოწვევები, რომლებიც გავლენას ახდენს დაცული სახეობების ეფექტიან მართვასა და კონსერვაციაზე.
დასკვნის თანახმად, 2014–2020 წლების ბიომრავალფეროვნების ეროვნული სტრატეგია და სამოქმედო გეგმა ითვალისწინებდა „წითელი ნუსხის“ განახლებასა და მასში შემავალი სახეობების კონსერვაციული სტატუსის გაუმჯობესებას, თუმცა რიგი ამოცანები დადგენილ ვადებში არ შესრულდა და მათი ნაწილი 2026 წლის მდგომარეობითაც კვლავ შეუსრულებელია.
აუდიტმა დაადგინა, რომ „წითელი ნუსხის“ განახლება კანონით განსაზღვრულ 10-წლიან ვადაში არ განხორციელებულა. 2006 წელს შედგენილი ნუსხა 2014 წელს ხელახლა დამტკიცდა, თუმცა სახეობების დამატება, ამოღება ან სტატუსების გადახედვა არ მომხდარა.
ანგარიშის მიხედვით, ქვეყანაში ბიომრავალფეროვნების მდგომარეობის შესახებ დაზუსტებული მონაცემები მწირია და სახეობების, ჰაბიტატებისა და ეკოსისტემების შესახებ ინფორმაციის შეგროვებას სისტემური ხასიათი არ აქვს.
სახელმწიფო აუდიტის შეფასებით, საქართველოში „წითელი ნუსხის“ განახლების მოქმედი სისტემა საერთაშორისო საუკეთესო პრაქტიკას არ შეესაბამება. ასევე აღნიშნულია, რომ გარემოს დაცვის სამინისტრო პროცესში სათანადო წამყვან როლს არ ასრულებს და არ არის განსაზღვრული ერთიანი მიდგომა არსებული რესურსებისა და პრიორიტეტების გათვალისწინებით.
აუდიტში ასევე აღნიშნულია, რომ ბიომრავალფეროვნების მონიტორინგისა და მონაცემების შეგროვების მიმართულებით სამინისტრო და დაცული ტერიტორიების სააგენტო განსხვავებული მეთოდებით მუშაობენ და არ არსებობს ქვეყნის მასშტაბით კოორდინირებული, ერთიანი მონიტორინგის მინიმალური სტანდარტი.
სახელმწიფო აუდიტის სამსახურის შეფასებით, არსებული პრაქტიკა ზრდის პროცესის ფრაგმენტულობისა და რესურსების არაეფექტიანი გამოყენების რისკს, რის შედეგადაც შესაძლოა „წითელი ნუსხა“ სრულად ვერ ასახავდეს სახეობათა რეალურ კონსერვაციულ მდგომარეობას და ზღუდავდეს გარემოსდაცვითი პოლიტიკის ეფექტიან დაგეგმვას.
